Taith igam ogam o gwmpas Ceredigion …

Ceredigion Wrth Fy Nhraed

Ceredigion Wrth Fy Nhraed

Bydd Gwasg Gomer yn lansio Ceredigion: Wrth fy Nhraed / At my Feet yn y Llyfrgell Genedlaethol ar Ddiwrnod y Llyfr eleni.

Mae’r lluniau trawiadol yn y gyfrol yn crwydro o’r arfordir i’r ucheldir, drwy bentrefi a threfi, drwy gynnydd a chyni gan gynnwys pentrefi yn ardal Clonc fel Llanbed, Cellan, Llanwenog, Capelygroes a Gorsgoch.

Gwelwn y cyfan drwy lygaid ‘Cardi dŵad’ sydd wedi syrthio mewn cariad â’i gartref mabwysiedig, a’r cariad hwnnw’n amlwg ym mhob ffrâm … Meddai Iestyn Hughes, sy’n byw yn Bow Street ers blynyddoedd bellach: “Mae dyddiau cynnar rhywun (treuliais ddyddiau fy mebyd yn Sir Fôn) yn anhygoel o bwysig i greu teimlad o berthyn a chymuned, a doedd gen i ddim o’r fath ymlyniad emosiynol wrth Geredigion, ac felly y tyfodd y syniad o brosiect ffotograffig wedi’i seilio ar y sir. Fe fyddai’n fy nghael i allan o’r tŷ, o leiaf, ac ar y gorau yn gwneud imi deimlo’n llai o ddieithryn – yn llai o ‘Gardi dŵad’.

Prynais offer gwell, gwisgo fy esgidiau cerdded, a chrwydro ymhellach oddi cartref, yma ac acw, a dechrau ymgyfarwyddo â’r dirwedd a’r bobl o ’nghwmpas.”

Yn ôl Iestyn, mae ceisio ‘dal’ naws y sir “fel ceisio creu portread o laslanc sy’n gwrthod eistedd yn llonydd. Y gorau y gallaf ei wneud yw cynnig argraff o’r ‘ddoe a’r heddiw’, gyda phlorod, heb blorod, rhywfaint ohoni’n bresennol go iawn, rhywfaint yn deillio o’r dychymyg rhamantaidd, a rhywfaint ohoni wedi mynd am byth. Mae manylion a geiriau’n dueddol o lithro o’r cof, gan adael dim ond argraff. Gobeithio bod fy argraff adau i’n ddiddorol ac yn gadael rhyw ôl.”

“Siwrnai weledol ydyw – cyfuniad o luniau o’r gorffennol y sylwais arnynt yn ystod fy amser fel curadur, a chofnod diweddar, eiliad mewn amser wedi’i dal drwy fy lens i, ac un y gallai unrhyw un ei phrofi petai’n teithio o gwmpas y sir mewn ysbryd ymchwilgar a meddylgar.”

“Mae llawer o’r llefydd mae gen i luniau ohonynt yn rwydd i’w cyrraedd mewn cerbyd. Wrth i chi droi’r dalennau, fe fyddwch yn teithio, yn fras iawn, i gyfeiriad y dwyrain a’r mannau uchel, gweigion hynny sy’n pefrio o hen hanes, yna’n ‘dilyn y cloc’ o gwmpas y sir, gan bicio i mewn i’r canol o dro i dro, draw at aber afon Teifi, i fyny’r arfordir at afon Dyfi, ac wedyn i lawr am dro ar y prom yn Aberystwyth. Ambell waith fe fydd gen i un droed mewn sir gyfagos.”

Wrth baratoi’r gyfrol a sylwi ar gymunedau’n dod ynghyd mewn digwyddiadau di-ri ar draws y sir gwelodd Ietyn â’i lygaid a’i lens fod “Ceredigion yn lle bywiog, gyda dogn iach o bobl ag ewyllys da at yr etifeddiaeth, ac sy’n llawn angerdd dros ei dyfodol. Y bobl yn anad dim, ac yn fwy nag unrhyw gilcyn arbennig o’r ddaear, sydd wedi gadael yr ôl mwyaf wedi’r cyfan.”

Bydd Iestyn Hughes yn lansio’r gyfrol ddwyieithog Ceredigion: Wrth fy Nhraed / At my Feet yn y Drwm yn y Llyfrgell Genedlaethol nos Iau, 3 Mawrth. Mae nifer cyfyngedig o seddi yn y Drwm, felly cysylltwch â Gwasg Gomer ymlaen llaw os ydych chi’n dymuno mynychu’r lansiad (elen@gomer.co.uk / 01559 363090).

Bydd Iestyn Hughes yn llofnodi copïau o’r gyfrol hefyd yn: Siop y Pethe, Aberystwyth, fore Sadwrn, 5 Mawrth, rhwng 11 ac 11.30 o’r gloch Siop Inc, Aberystwyth, brynhawn Sadwrn, 5 Mawrth, rhwng 2.30 a 3 o’r gloch.

Mae’r gyfrol bellach ar gael yn eich siop lyfrau leol neu’n uniongyrchol oddi wrth y cyhoeddwr, Gwasg Gomer am £14.99. Dyma gyfrol ddelfrydol i bob Cardi yn ogystal â phawb sy’n hoff o grwydro Ceredigion …

Manylion llyfryddol:
Ceredigion: Wrth fy Nhraed / At my Feet
Iestyn Hughes
Gwasg Gomer
ISBN 9781848517516, £14.99, clawr meddal, 216 tudalen

Leave a Reply

Ni fydd eich cyfeiriad e-bost yn cael ei gyhoeddi. Mae'r meysydd gofynnol yn cael eu marcio *